---

زمینه و هدف: یکی از روش‌های ارزیابی در بیماران مبتلا به کاهش سطح هوشیاری و یا مبتلا به علایم وضعیتی، آزمایش تخت شیب (Tilt test: TT) است. واکنش سیستم عصبی خودکار به تغییر وضعیت بدن موجب تغییر تون سمپاتوواگال و تغییر برخی از شاخص‌های الکتروکاردیوگرافی است. شاخص‌ الکتروفیزیولوژیکال بالانس قلبی (Index of cardio-electrophysiological balance: iCEB) براساس نسبت فاصله QT به مدت زمان QRS محاسبه می‌شود و معیاری غیرتهاجمی از طول موج ایمپالس قلبی است. این مطالعه به منظور ارزیابی تغییرات شاخص الکتروفیزیولوژیکال بالانس قلب در تست تخت شیب بیماران مبتلا به کاهش سطح هوشیاری انجام شد.

روش بررسی: این مطالعه مورد شاهدی روی پرونده 40 بیمار از بین 390 بیمار مبتلا به کاهش سطح هوشیاری مراجعه کننده به آزمایشگاه تخت شیب مرکز آموزشی درمانی طالقانی گرگان در دو گروه 20 نفری مورد و شاهد (10 مرد و 10 زن در هر گروه) و نمونه‌گیری در دسترس انجام شد. بر اساس سوابق پرونده ابتدا ۲۰ بیمار با نتیجه TT مثبت و سپس 20 بیمار دیگر با نتیجه TT منفی با لحاظ همسانی سنی و جنسیتی با گروه اول به شکل تصادفی انتخاب شدند. داده‌های نوار قلب، فشارخون، و نبض بیماران در سه زمان قبل از انجام آزمایش (شرایط پایه)، هنگام شیب و هنگام ریکاوری ثبت و مقایسه گردید.

یافته‌ها: میانگین و انحراف معیار iCEB در TT مثبت در حالت پایه، شیب و ریکاوری به ترتیب 1.48±6.04 ، 1.85±6.18 و 1.72±6.81و در TT منفی به ترتیب 2.01±4.67 ، 2.07±4.46 و 2.18±4.48 تعیین شد. در مقایسه بین گروهی مرحله پایه، مرحله تیلت و مرحله ریکاوری شاخص iCEB گروه‌های بیمار دارای تست تیلت مثبت و منفی افزایش آماری معنی‌داری مشاهده شد (P<0.05)؛ اما این مقادیر در شاخص iCEBc از نظر آماری معنی‌دار نبود.

نتیجه‌گیری: ممکن است مقادیر پایه شاخص‌ iCEB در پیش‌بینی نتایج TT بیماران مبتلا به کاهش سطح هوشیاری موثر باشند.
 

---

زمینه و هدف : هماتوم ساب‌دورال مزمن یکی از بیماری‌های شایع در بیماران بستری در بخش‌های جراحی اعصاب است. اگرچه استراتژی درمانی این بیماری ساده است؛ ولی پیش‌آگهی بیماران به راحتی قابل پیش‌بینی نیست. این مطالعه به منظور تعیین عوامل موثر در پیش‌آگهی بیماران با هماتوم ساب‌دورال مزمن جراحی شده به روش Burr hole trephination انجام شد. روش بررسی : این مطالعه توصیفی - تحلیلی روی 90 بیمار با هماتوم ساب‌دورال مزمن و جراحی شده در بیمارستان امام خمینی (ره) ارومیه انجام شد. عوامل احتمالی موثر در پیش‌آگهی شامل سن، جنس، اندازه هماتوم، جابجایی عناصر خط وسط، تراکم و محل قرارگیری هماتوم، سطح هوشیاری قبل از عمل جراحی، نکات مهم در شرح حال، اتساع مغز و وجود هوا در داخل جمجمه بعد از عمل جراحی برای هر بیمار ثبت شد. برای ارزیابی پیش‌آگهی بیماران از مقیاس اصلاح شده Rankin استفاده گردید. مقیاس صفر و یک به عنوان پیش‌آگهی خوب و 2تا 5 به‌عنوان پیش‌آگهی بد در نظر گرفته شد. یافته‌ها : 63 بیمار (70 درصد) پیش‌آگهی خوب و 27 بیمار (30 درصد) پیش‌آگهی بد داشتند. سن بالاتر از 70 سال، سطح هوشیاری پایین قبل از عمل جراحی (معیار کومای گلاسگو کمتر از 13) و سابقه دیابت به عنوان مهم‌ترین متغیرهای مرتبط با پیش‌آگهی بد بعد از عمل جراحی تعیین شدند (P<0.05). نتیجه‌گیری : سن بیش از 70 سال، سطح هوشیاری پایین قبل از عمل جراحی و ابتلا به دیابت از عوامل تعیین کننده پیش‌آگهی بد در بیماران با هماتوم ساب‌دورال مزمن عمل شده به روش Burr hole trephination هستند.