fa اثر برنامه آموزشی بر اساس الگوی precede در ارتقاء کیفیت زندگی بیماران دیابتی نوع 2 نظام سلامت Health System تحقيقي Original Articles <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف :</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> مشکلات ناشی از بیماری دیابت دارای اثرات مستقیم و غیرمستقیم بر کیفیت زندگی بیماران دیابتی است و با افزایش مشکلات ناشی از این بیماری کیفیت زندگی&nbsp; نیز کاهش می‌یابد. این مطالعه به منظور تعیین اثر برنامه آموزشی بر اساس الگوی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">precede</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> در ارتقاء کیفیت بیماران دیابتی نوع 2 انجام شد.</span></span></span></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی :</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> این مطالعه مداخله‌ای نیمه‌تجربی از نوع قبل و بعد روی 78 نفر از بیماران دیابتی نوع 2مراجعه کننده به کلینیک دیابت شهرستان مینودشت طی </span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">ماه‌های خرداد لغایت شهریور </span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">سال 1388 انجام شد. طراحی برنامه آموزشی بر اساس مراحل الگوی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">precede</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> و محتوی آموزشی بر اساس نیازهای آموزشی بیماران تدوین گردید. قبل از اجرای مداخله آموزشی پرسشنامه کیفیت زندگ</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">ی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">WHOQOL-BREF</span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">و پرسشنامه براساس سازه‌های الگوی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">precede</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> برای بیماران دیابتی نوع 2 تکمیل گردید. بیماران و خانواده آنها و کارکنان بهداشتی مداخله موردنظر را دریافت نمودند و پس از چهار هفته میزان تاثیر برنامه آموزشی بر اساس الگوی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">precede</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> بر کیفیت زندگی بیماران با استفاده از پرسشنامه استاندارد کیفیت زندگی تعیین شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">SPSS-16</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> و آزمون</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> تی زوج تجزیه و تحلیل شدند.</span></span></span></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها :</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> میانگین نمره کل کیفیت زندگی افراد مورد مطالعه پیش از مداخله آموزشی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">11.35&plusmn;80.39</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> بود و پس از مداخله آموزشی به </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">8.31&plusmn;81.35</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> افزایش یافت؛ اما این تفاوت از لحاظ آماری معنی‌داری نبود.</span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌های حاصل در ابعاد مختلف کیفیت زندگی نشان داد که اختلاف معنی‌داری در ابعاد سلامت جسمانی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">(P<0.05)</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> ،</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> ارزیابی بیماران از کیفیت زندگی خود </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">(P<0.001)</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">ارزیابی از سلامت خود </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">(P<0.001)</span></span></span> <span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">قبل و بعد از مداخله آموزشی وجود داشت.</span></span></span></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری :</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> ای</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">ن مطالعه </span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">نشان داد که آموزش بیماران دیابتی نوع 2 براساس الگوی </span></span></span><span dir="LTR" style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:8.0pt;">precede</span></span></span><span style="font-weight:normal;"><span style="font-family:tahoma,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> سبب افزایش بُعد جسمانی کیفیت زندگی و ارزیابی بیماران نسبت به وضیت سلامت و کیفیت زندگی می‌گردد.</span></span></span></p> <i><span style="FONT-SIZE: 10pt FONT-FAMILY: Lotus mso-ansi-font-size: 8.0pt"><span lang="AR-SA"><font size="2"><font face="Lotus"><p></p></font></font></span></span></i> <p class="MsoNormal" style="TEXT-JUSTIFY: kashida MARGIN: 6pt 0cm DIRECTION: ltr unicode-bidi: embed TEXT-ALIGN: justify TEXT-KASHIDA: 0% mso-pagination: none"><font size="3"><font face="Times New Roman"><b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">Background and Objective: </span></b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt mso-bidi-language: FA">The Problems caused by diabetes have direct and indirect impacts on quality of life of diabetic patients. By increasing of these problems quality of life of patients will decrease. This study was done to assess the effect of the educational program based on PRECEED (predisposing reinforcing enabeling causes educational diagnosis evaluation) model in promoting quality of life of patients with typeII diabetes.<p></p></span></font></font></p> <p class="MsoNormal" style="TEXT-JUSTIFY: kashida MARGIN: 6pt 0cm DIRECTION: ltr unicode-bidi: embed TEXT-ALIGN: justify TEXT-KASHIDA: 0% mso-pagination: none"><font size="3"><font face="Times New Roman"><b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">Materials and Methods:</span></b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">&nbsp;</span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt mso-bidi-language: FA">This pre- and post-intervention quasi-experimental study was conducted on 78 patients with type 2 diabetes referred to diabetes clinic in Minoodasht located in Golestan province of Northern Iran. The educational program based on PRCEDE Model and patients educational needs was designed. The data were collected using two questionnaires. life-quality WHOQOL- BREF questionnaire and PRCEDE Model-based educational questionnaire. The subjects were followed for one month after intervention to identify the role of educational intervention on patients. The data was analyzed by using SPSS-16 and Paired t-test.<p></p></span></font></font></p> <p class="MsoNormal" style="TEXT-JUSTIFY: kashida MARGIN: 6pt 0cm DIRECTION: ltr unicode-bidi: embed TEXT-ALIGN: justify TEXT-KASHIDA: 0% mso-pagination: none"><font size="3"><font face="Times New Roman"><b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">Results:</span></b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">&nbsp;</span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt mso-bidi-language: FA">After the intervention, the mean score of quality of life increased from 80.39&plusmn;11.35 </span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-language: FA">to 81.35&plusmn;8.31</span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt mso-bidi-language: FA">. No </span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-language: FA">significant</span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt mso-bidi-language: FA"> difference was existed in the total score of quality of life after intervention but there were significant differences in the physical health (P<0.05), self-evaluation of quality of life of patients (P<0.01) and self-assessment of health of patients after educational intervention.<p></p></span></font></font></p> <p class="MsoNormal" style="TEXT-JUSTIFY: kashida MARGIN: 6pt 0cm DIRECTION: ltr unicode-bidi: embed TEXT-ALIGN: justify TEXT-KASHIDA: 0% mso-pagination: none"><font size="3"><font face="Times New Roman"><b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">Conclusion:</span></b><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt">&nbsp;</span><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt mso-bidi-language: FA">This study showed that the educational program based on PRECEDE model was effective in improving quality of life of patients with regard to physical health and self-assessment of their health status.</span></font></font><span style="COLOR: windowtext mso-bidi-font-size: 12.0pt"><p></p></span></p> <p></p> الگوی proceed , کیفیت زندگی , دیابت نوع 2 PRECEED model, Quality of life, TypeII diabetes 29 36 http://goums.ac.ir/journal/browse.php?a_code=A-10-1-488&slc_lang=fa&sid=1 Taghdisi MH محمدحسین تقدیسی 5900319475328460046937 5900319475328460046937 No Associate Professor, Department of Health Education and Health Services, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دکترای آموزش بهداشت ، دانشیار گروه آموزش بهداشت و خدمات بهداشتی ، دانشگاه علوم پزشکی تهران Borhani M محبوبه برهانی borhani@goums.ac.ir 5900319475328460046938 5900319475328460046938 Yes Master of Health Education, Health Center of Minoodasht City, Golestan University of Medical Sciences, Minoodasht, Iran کارشناس ارشد آموزش بهداشت ، دانشگاه علوم پزشکی گلستان ، مرکز بهداشت شهرستان مینودشت Solhi M مهناز صلحی 5900319475328460046939 5900319475328460046939 No Assistant Professor, Department of Health Education and Health Services, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دکترای آموزش بهداشت ، استادیار گروه آموزش بهداشت و خدمات بهداشتی ، دانشگاه علوم پزشکی تهران Afkari ME محمداسحاق افکاری 5900319475328460046940 5900319475328460046940 No Assistant Professor, Department of Health Education and Health Services, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دکترای جامعه شناسی ، استادیار گروه آموزش بهداشت و خدمات بهداشتی ، دانشگاه علوم پزشکی تهران Hosseini ME فاطمه حسینی 5900319475328460046941 5900319475328460046941 No Academic Instructor, Department of Biostatistics, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran کارشناس ارشد آمار زیستی ، مربی گروه آمار و خدمات بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی تهران