fa تغییرات میزان کورتیزول بزاقی تحت استرس روانشناختی و ارتباط آن با مرور ذهنی و ویژگی‌های شخصیتی روانپزشكي Psychiatry تحقيقي Original Articles <p dir="RTL" style="font-style:normal;">زمینه و هدف : شناسایی و پیش‌بینی تفاوت‌های جنسی در پاسخ‌های زیستی رفتاری به عوامل استرس‌زای محیطی و تجربه استرس روانشناختی مورد توجه است. این مطالعه به منظور ارزیابی تغییرات میزان کورتیزول بزاقی تحت استرس روانشناختی و ارتباط آن با مرور ذهنی و ویژگی‌های شخصیتی انجام گردید.</p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;">روش بررسی : در این مطالعه مورد - شاهدی 45 دانشجوی رشته پزشکی دو ماه قبل از امتحان پایان ترم، پرسشنامه‌های <span dir="LTR">NEO-PI</span> و کنترل هیجانی <span dir="LTR">ECQ</span> را تکمیل نمودند. نمونه‌های بزاق دانشجویان در شرایط بدون استرس امتحان (کنترل) و استرس امتحان جمع‌آوری و با تست الایزا اندازه‌گیری گردید.</p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;">یافته‌ها : تفاوت جنسی در مقدار کورتیزول بزاقی تحت استرس روانشناختی مشاهده نشد. بین میانگین مقدار کورتیزول بزاقی گروه مورد و شاهد تفاوت آماری معنی‌داری مشاهده شد (<span dir="LTR">P<0.05</span>). بین ویژگی روان‌نژندی و مرور ذهنی با کورتیزول بزاقی رابطه مثبت (<span dir="LTR">P<0.05</span>) و بین بازبودن به تجربه و کنترل خشم با کورتیزول بزاقی رابطه منفی (<span dir="LTR">P<0.05</span>) یافت شد. روان‌نژندی، مرورذهنی و کنترل خشم می‌توانند واریانس (32درصد) قابل توجهی از کورتیزول بزاقی تحت استرس امتحان را پیش‌بینی کنند.</p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;">نتیجه‌گیری : استرس سبب افزایش ترشح کورتیزول بزاقی بدون ارتباط با جنس می‌گردد و افراد با ویژگی‌های شخصیتی متفاوت مستعد پاسخ‌های کورتیزولی بیشتر یا کمتر به استرس هستند.</p> <p><strong>Background and Objective: </strong>Gender differences in biobehavioral responses to environmental stressors and experience of psychological stress should be identified. This study was done to evaluate the changes of the level of salivary cortisol under psychological stress and its relationship with rumination and personality traits.</p> <p><strong>Methods: </strong>In this case-control study, for 45 medical students, The NEO Personality Inventory-Short Form and emotional control questionnaire (ECQ) were filed two months before the final examination. Saliva samples were taken from students in the non-stress (control) and examination stress conditions. Salivary cortisol levels were measured by ELISA method.</p> <p><strong>Results: </strong>Gender differences were not observed in the level of salivary cortisol under psychological stress. Significant difference was observed between the mean of salivary cortisol in the non-stress and under examination stress conditions. Positive correlation was found between traits of neuroticism (P<0.05) and rumination (P<0.05) with salivary cortisol as well as negative correlation between the traits openness to experience (P<0.05) and angery control (P<0.05) with salivary cortisol. Neuroticism, rumination and angery control may predict a substantial variance (32%) of salivary cortisol under exam stress.</p> <p><strong>Conclusion: </strong>Psychological stress leads to increase in the secretion of salivary cortisol unrelated to gender. Subjects with different personality traits are prone to cortisol responses to stress based on their particular character.</p> کورتیزول بزاقی , استرس , ویژگی شخصیتی , خشم , مرور ذهنی Salivary cortisol, Stress, Personality traits, Angery, Rumination 33 39 http://goums.ac.ir/journal/browse.php?a_code=A-10-1-960&slc_lang=fa&sid=1 S Sadegh-Nejadi سحر صادق نژادی 5900319475328460049487 5900319475328460049487 No Graduate in Clinical Biochemistry, Student Research Committee, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran دانش آموخته کارشناسی ارشد بیوشیمی بالینی، عضو کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران R Afrisham رضا افریشم 5900319475328460049488 5900319475328460049488 No Ph.D Candidate in Clinical Biochemistry, Department of Clinical Biochemistry, Faculty of Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی دکتری بیوشیمی بالینی، گروه بیوشیمی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران O Soliemanifar امید سلیمانی فر 5900319475328460049489 5900319475328460049489 No M.Sc in Educational Psychology, General Department of Khuzestan Province Education, Ahvaz Department of Education District, Ahvaz, Iran کارشناس ارشد، روانشناسی تربیتی، اداره کل آموزش و پرورش خوزستان، اداره آموزش و پرورش ناحیه 3 اهواز، اهواز، ایران W Kooti وسام کوتی 5900319475328460049490 5900319475328460049490 No M.Sc Student in Immunology, Student Research Committee, Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد ایمنی شناسی، عضو کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران M Aberomand محمد آبرومند aberumand@yahoo.com 5900319475328460049491 5900319475328460049491 Yes Assistant Professor, Department of Clinical Biochemistry, Faculty of Medicine, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran استادیار، گروه بیوشیمی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران S Najjar-Asl صدیقه نجار اصل 5900319475328460049492 5900319475328460049492 No M.Sc in General Psychology, Behbahan Branch, Islamic Azad University, Behbahan, Iran کارشناس ارشد روانشناسی عمومی، واحد بهبهان، دانشگاه آزاد اسلامی، بهبهان، ایران A Khaneh-Keshi علی خانه کشی 5900319475328460049493 5900319475328460049493 No Assistant Professor, Department of Psychology, Behbahan Branch, Islamic Azad University, Behbahan, Iran استادیار، گروه روانشناسی، واحد بهبهان، دانشگاه آزاد اسلامی، بهبهان، ایران