fa اثر اسانس گیاه مشگک بر یادگیری و حافظه فضایی موش‌های صحرایی علوم اعصاب Neurosciences تحقيقي Original Articles <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11px;">زمینه و هدف : گیاه مشگک از گیاهان دارویی معطر و مورد استفاده در طب سنتی ایران است که در اسانس آن ترکیبات موثر بر سیستم عصبی وجود دارد. این مطالعه به منظور تعیین اثر اسانس گیاه مشگک بر یادگیری و حافظه فضایی موش‌های صحرایی انجام شد.</span></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11px;">روش بررسی : این مطالعه تجربی روی 35 سر موش صحرایی نر بالغ نژاد ویستار در 5 گروه 7 تایی انجام شد. گروه‌ها شامل کنترل، شم (دریافت کننده نرمال سالین) و گروه‌های دریافت کننده اسانس گیاه مشگک به صورت روزانه با دوزهای <span dir="LTR">0.5</span> و <span dir="LTR">0.25</span> و <span dir="LTR">0.125</span> میلی‌لیتر بر کیلوگرم وزن بدن بود. اسانس گیاه طی چهار روز 20 دقیقه قبل از آزمون یادگیری به صورت درون صفاقی تزریق گردید. حافظه و یادگیری فضایی با استفاده از ماز آبی موریس اندازه‌گیری شد.</span></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11px;">یافته‌ها : در روزهای دوم ، سوم و چهارم یادگیری، تاخیر رسیدن به سکو پنهان با دوز <span dir="LTR">0.5 ml/kg/bw</span> اسانس گیاه مشگک در مقایسه با کنترل کاهش یافت (<span dir="LTR">P<0.05</span>). همچنین زمان رسیدن به سکو با دوز <span dir="LTR">0.25 ml/kg/bw</span> در تمام روزها به جز روز اول و با دوز <span dir="LTR">0.125 ml/kg/bw</span> در روزهای دوم و سوم یادگیری، نسبت به کنترل کاهش آماری معنی‌دار نشان داد (<span dir="LTR">P<0.05</span>). بررسی حافظه فضایی با آزمون پروب نشان‌دهنده افزایش درصد زمان و مسافت طی شده در ربع هدف در گروه دریافت کننده دوز <span dir="LTR">0.5 ml/kg/bw</span> اسانس در مقایسه با گروه کنترل بود (<span dir="LTR">P<0.05</span>).</span></p> <p dir="RTL" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11px;">نتیجه‌گیری : اسانس گیاه مشگک با دوزهای <span dir="LTR">0.5 ml/kg/bw</span> و <span dir="LTR">0.25 ml/kg/bw</span> طی چهار روز سبب بهبود یادگیری و حافظه فضایی موش‌های صحرایی گردید.</span></p> <p><strong>Background and Objective: </strong><em>Ducrosia anethifolia (Dc.)</em> is a medicinal odor plant contains CNS effective compounds which has been used in Iranian traditional medicine. This study was done to determine the effect of <em>Ducrosia anethifolia (Dc.) Boiss</em> essential oil on spatial learning and memory in adult male rats.</p> <p><strong>Methods: </strong>In this experimental study, 35 wistar adult male rats were randomly allocated into the five groups (n=7) including: control, sham (injected vehicle) and <em>Ducrosia anethifolia (Dc.) Boiss</em> essential oil groups 0.125, 0.25 and 0.5ml/kg/bw, intraperitonally during four days. Morris water maze test was used to assess learning and memory.</p> <p><strong>Results: </strong><em>Ducrosia anethifolia (Dc.) Boiss</em> essential oil (0.5 ml/kg/bw) was significantly increased escape latency in the second and third (P<0.05) as well as forth (P<0.05) days of acquisition test in compare to control group. In addition latency to find the hidden platform was significantly decreased with 0.25 essential oil in all days except first day (P<0.05) and in essential oil- treated rats at 0.125 ml/kg/bw in the second and third days (P<0.05) in compare to the control group.&nbsp; Time spent and distance travelled in target zone were significantly increased in <em>Ducrosia anethifolia (Dc.) Boiss</em> essential oil -treated rats (0.5ml/kg/bw) in compare to control group (P<0.05).</p> <p><strong>Conclusion: </strong>Intraperental administration of the <em>Ducrosia anethifolia (Dc.) Boiss</em> essential oil at doses of 0.5 and 0.25 ml/kg/bw during four days can improves spatial learning and memory in adult male rats.</p> گیاه مشگک , یادگیری , حافظه فضایی , ماز آبی موریس , موش صحرایی Ducrosia anethifolia (Dc.) Boiss, Learning, Memory, Morris water maze, Rat 9 15 http://goums.ac.ir/journal/browse.php?a_code=A-10-1-939&slc_lang=fa&sid=1 M Abbasnejad مهدی عباس نژاد mabbas@uk.ac.ir 5900319475328460049541 5900319475328460049541 Yes Professor, Deptartment of Biology, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran استاد، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران A Mostafavi علی مصطفوی 5900319475328460049542 5900319475328460049542 No Professor, Department of Chemistry, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran استاد، گروه شیمی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران R Kooshki راضیه کوشکی 5900319475328460049543 5900319475328460049543 No Ph.D in Animal Phisiology, Deptartment of Biology, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran دکتری فیزیولوژی جانوری، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران P Hamzenejad پرتو حمزه نژاد 5900319475328460049544 5900319475328460049544 No M.Sc in Animal Phisiology, Deptartment of Biology, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran کارشناس ارشد فیزیولوژی جانوری، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران S Esmaeili-Mahani سعید اسماعیلی ماهانی 5900319475328460049545 5900319475328460049545 No Associate Professor, Deptartment of Biology, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran دانشیار، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران