fa اثر عصاره آبی ریشه گیاه شلغم روی گلوکز سرم و لیپیدهای خون موش‌های صحرایی دیابتی فیزیولوژی - فارماکولوژی Physiology - Pharmacology تحقيقي Original Articles زمینه و هدف : دیابت یک بیماری متابولیک است که سبب اختلال در متابولیسم کربوهیدرات و لیپیدها می‌گردد. این مطالعه به منظور تعیین اثر عصاره آبی ریشه گیاه شلغم روی گلوکز سرم و لیپیدهای خون موش‌های صحرایی دیابتی شده با آلوکسان انجام شد. روش بررسی : در این مطالعه تجربی 40 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار به‌طور تصادفی به 5 گروه 8 تایی شامل چهار گروه دیابتی (کنترل دیابتی، مت‌فورمین 50 mg/kg/bw، عصاره آبی ریشه گیاه شلغم 200 mg/kg و عصاره آبی ریشه گیاه شلغم 400 mg/kg) و یک گروه کنترل سالم تقسیم شدند. دیابت شدید به وسیله تزریق آلوکسان با دوز 150 mg/kg/bw القا گردید. دوهفته پس از تزریق موش‌های با گلوکز سرم ناشتای بیش از 350 mg/dl وارد مطالعه شدند. تمام تیمارها به‌صورت روزانه با روش گاواژ با حجم یکسان و به‌مدت 28 روز متوالی انجام گردید. تمام تیمارهای روزانه به روش گاواژ در حجم یکسان انجام شد. گروه‌های کنترل نیز روزانه مورد گاواژ با نرمال سالین قرار گرفتند. گلوکز سرم ناشتای موش‌ها در روزهای نخست، چهاردهم و بیست و نهم ارزیابی شد. در روز 29 ام از همه حیوانات خونگیری قلبی انجام شد و غلظت‌های پلاسمایی گلوکز سرم، کلسترول تام، تری‌گلیسیرید، LDL کلسترول و HDL کلسترول و همچنین آنزیم‌های کبدی آلانین آمینو ترانسفراز (ALT) و آسپارتات آمینو ترانسفراز (AST) با استفاده از کیت‌های استاندارد و دستگاه اتوآنالایزر مورد سنجش قرار گرفت. یافته‌ها : در موش‌های دیابتی میانگین سطح گلوکز سرم (حدود 4.5 برابر)، کلسترول تام، تری‌گلیسیرید، AST، ALT (هر کدام تقریباً 2.5 برابر) و LDL کلسترول (حدود 2 برابر) در مقایسه با گروه کنترل سالم افزایش یافت (P<0.05). عصاره آبی ریشه گیاه شلغم در هیچ‌کدام از دوزها اثرات کاهنده گلوکز سرم را نشان نداد؛ اما توانست در هر دو دوز افزایش کلسترول، تری‌گلیسیرید، LDL کلسترول و ALT را به‌طور معنی‌داری مهار کند (P<0.05). در حالی که نتوانست از افزایش AST در موش‌های دیابتی جلوگیری نماید. نتیجه‌گیری : مصرف عصاره آبی ریشه گیاه شلغم در هر دو دوز 200, 400 mg/kg/bw در موش‌های دیابتی سبب کاهش سطوح کلسترول تام، تری‌گلیسیرید، LDL کلسترول و ALT گردید؛ ولی این عصاره اثری بر گلوکز سرم و AST آنها نداشت. Background and Objective: Diabetes meltius is a metabolic disorder which characterized with disorder in carbohytdrate and lipid metabolism. This study was conducted to evaluate the effect of aqueous extract of turnip root (Brassica rapa) on glucose and lipid Profile in alloxan-induced diabetic rats. Methods: In this experimental study 40 male wistar rats randomly allocated into 5 equal groups including diabetic control, Metformine 50mg/kg, 200mg/kg and 400 mg/kg/bw of aqueus extract of turnip root and normal control groups. Alloxan monohydrate 150 mg/kg/bw was used to induce diabetes mellitus and two weeks after Alloxan injection rats with fasting blood sugar (FBS) more than 350mg/dl considered as diabetic rats. All administrations were done orally and daily in a same volume for 28 consecutive days. The FBS concentrations were determined on the first, 14th and 29th days. On 29th day, blood was collected from overnight fasted rats. Plasma concentrations of total cholesterol (TC), triglyceride (TG), high density lipoprotein cholesterol (HDL-c), low density lipoprotein cholesterol (LDL-c), aspartate amino transfarase (AST) and alanine amino transferase (ALT) activities were measured. Results: The statistical data indicated (P<0.05) in the levels of FBS (4.5 times), TC, TG, AST and ALT (about 2.5 times) and LDL-c (2 times) significantly increased in diabetic rats compare to healthy normal control group. Administration of 200mg/kg and 400 mg/kg/bw of turnip root extract did not exhibit hypoglycemic activity. Turnip root extract significantly inhibited the increasing of TC, TG, LDL-c and ALT in diabetic rats (P<0.05), but had no effect on AST sera level. Conclusion: Although, the aqueous extract of turnip root had not any hypoglycemic activity but it was effective in reduction of TC, TG, LDL-c and ALT in diabetic rats. دیابت , شلغم , گلوکز , کلسترول تام , تری گلیسیرید , موش صحرایی Diabetes mellitus, Alloxan, turnip root, Glucose, Cholesterol, Triglyceride, Rat 36 42 http://goums.ac.ir/journal/browse.php?a_code=A-10-1-863&slc_lang=fa&sid=1 HassanpourFard M محمد حسن پور فرد 5900319475328460049836 5900319475328460049836 No Associate Professor, Department of Physiology and Pharmacology,Faculty of Medicine, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran دانشیار، گروه فیزیولوژی و فارماکولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Naseh G قدرت الله ناصح 5900319475328460049837 5900319475328460049837 No Assistant Professor, Department of General Surgery, Faculty of Medicine, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran استادیار، گروه علوم بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Lotfi N نسیم لطفی 5900319475328460049838 5900319475328460049838 No M.Sc of Anatomical Sciences, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran کارشناس ارشد علوم تشریح، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران Hosseini M مهران حسینی mehranhosseiny@yahoo.co.in 5900319475328460049839 5900319475328460049839 Yes B.Sc in Public Health, Research Centre of Experimental Medicine, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran کارشناس بهداشت عمومی، مرکز تحقیقات طب تجربی، معاونت تحقیقات و فناوری، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران